BO medewerkers

Het is niet eenvoudig om een gesprek te voeren in situaties waarbij stress en trauma's een grote rol spelen. In deze cursus legt kinder- en jeugdpsychiater Professor Adriaenssens uit hoe kennis over de werking van de hersenen kan helpen bij gesprekken over huiselijk geweld. Hij behandelt verschillende casussen en maakt gebruik van animaties en videobeelden.

In deze cursus wordt onder andere antwoord gegeven op de volgende vragen:

• Hoe herken je hoogoplopende emoties?
• Welke hersengebieden zijn actief tijdens een gesprek?
• Welke gesprekstechnieken helpen als emoties een gesprek belemmeren?

Leerdoelen

• Je leert wat een goede basishouding is voor een gesprek.
• Je leert wat de functie van emoties is en welk effect ze hebben op communicatie.
• Je leert welke gesprekstechnieken je kunt gebruiken. Bijvoorbeeld: reflecteren, de interne dialoog extern maken, eigen deskundigheid benutten, expertise van de ouder/mantelzorger erkennen.

Aanvullende informatie

• Interview: Peter Adriaenssens
• E-college: 0,5 uur
• Oefenmodule: 0,5 uur
• Toets: ja

Accreditatie

• KCKZ (Kenniscentrum Kraamzorg): 1 punt
• SKJ (Stichting Kwaliteitsregister Jeugd): 1 punt | ID: SKJ301493
• Kwaliteitsregister V&V (Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland): 1 punt
• KNOV (Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen): 1 punt
• KRKV (Kwaliteitsregister Klinisch Verloskundigen ): 1 punt

In deze module oefen je hoe je in gesprek gaat met een ouder wanneer je zorgen hebt over de veiligheid of ontwikkeling van een kind, op basis van signalen die je hebt opgemerkt. Je oefent in de vorm van een AI-rollenspel, waarbij een avatar de rol van de ouder speelt. Je gaat daadwerkelijk (hardop sprekend) in gesprek met de ouder. Je kunt oefenen met een eigen situatie of gebruik maken van een voorbeeldsituatie.

Na afloop van het rollenspel krijg je uitgebreide feedback op een aantal aandachtspunten. Deze gaan zowel over je houding (hoe ben je aanwezig in het gesprek) als over gesprekstechnieken die je als hulpmiddel kan inzetten. Deze aandachtspunten worden voorafgaand aan het rollenspel behandeld, en aan de hand van vragen toegelicht. Daarna pas je ze toe in het rollenspel.

Leerdoelen

De cursist

• kan observaties op een neutrale, feitelijke en niet-oordelende manier benoemen.
• weet hoe hij kan doorvragen om een situatie beter in beeld te krijgen.
• weet hoe hij kan aansluiten bij een ouder en open kan staan voor diens perspectief.
• weet hoe hij emoties van een ouder kan erkennen en er ruimte aan kan geven.
• weet hoe hij duidelijk kan zijn over zorgen om de veiligheid van een kind, terwijl hij wel in verbinding blijft met de ouder.
• weet hoe hij met weerstand in een gesprek kan omgaan, met erkenning en rust.

Signalen of vermoedens van onveilige gezinssituaties bespreken met het kind of met de ouders vinden veel professionals lastig. In deze online gespreksoefeningen oefen je de communicatietechnieken die daar houvast bij bieden: Actief Luisteren, Emotieregulatie, en Luisteren Samenvatten en Doorvragen (LSD). De gespreksoefening bestaat steeds uit twee onderdelen: je oefent eerst met een gesprek aan de hand van een videocasus, daarna doe je verdiepingsoefeningen met de betreffende gesprekstechniek.

Hieronder vind je een overzicht van de gespreksoefeningen en voor welke sectoren en professionals deze geschikt zijn.

Gespreksoefening met kind: Anouar
Vooral geschikt voor onderwijs (leerkrachten PO, docenten VO) en kinderopvang (pedagogisch medewerkers)

Dit is een gesprek met Anouar, een jongen van 12. Je roept hem bij je omdat Anouar uit boosheid een ander kind is aangevlogen. Je wilt hem graag goed begrijpen. Actief luisteren kan je daarbij helpen; dat is een houding waardoor je laat merken dat je echt aandacht hebt en luistert zonder zelf in te vullen of te snel zelf met oplossingen te komen. Je oefent je hierbij ook in het gebruik maken van samenvattingen, het stellen van open en gesloten vragen en het geven van duidelijkheid. 

Gespreksoefening met moeder Shanna
Vooral geschikt voor primair onderwijs (leerkrachten, intern begeleiders) en kinderopvang (pedagogisch medewerkers)

Dit is een gesprek met Shanna, die net is bevallen van haar derde kind. Je maakt je zorgen over het gedrag van haar zoon van vier en wil dit met haar bespreken. Je oefent vaardigheden in het  actief naar ouders luisteren en daarbij oog te hebben voor de verbale en non-verbale communicatie. Waarom helpt een goede samenvatting en hoe doe je dat? Ook leer je wanneer het stellen van open of gesloten vragen effectief is in een gesprek.

Gespreksoefening met moeder: mevrouw Gadema
Vooral geschikt voor voortgezet onderwijs (docenten, mentoren, zorgcoördinatoren), primair onderwijs (leerkrachten en intern begeleiders) en kinderopvang (leidinggevenden/aandachtsfuntionarissen)

Dit is een gesprek met mevrouw Gadema die psychische problemen heeft. Je maakt je zorgen over haar dochter en bespreekt deze zorgen met haar. In dergelijke gesprekken kunnen de emoties hoog oplopen en dat kan spannend zijn voor jou als professional. Een aantal gesprekstechnieken kan dan helpen om aandacht aan de emoties te geven zodat deze wat kunnen zakken en je weer verder kan praten over de inhoud. Ook oefen je met doorvragen.

Leerdoelen

• Je leert Actief luisteren;
  • Laten merken dat je echt aandacht hebt en luistert.
  • Niet zelf invullen of te snel zelf met oplossingen te komen.
  • Verbale en de non-verbale communicatie.
  • Aandacht geven aan de inhoud van het gesprek en aan de emoties.
• Je leert gesprekstechnieken om emoties te reguleren;
  • De interne dialoog benoemen en bespreken
  • Reflecteren
  • De expertise van de ouder/mantelzorger erkennen
  • Handelen als professional
  • Een aanbod doen: help mij om uw kind / partner/ ouder te helpen
• Je leert Luisteren Samenvatten en Doorvragen (LSD);
  • Luisteren: verbale en non-verbale communicatie.
  • Samenvatten: inhoud en emotie.
  • Doorvragen: open en gesloten vragen.

Wanneer extreme uitspraken en vooroordelen bespreekbaar zijn op school, ontstaat er meer begrip en veiligheid. Stichting School & Veiligheid en Augeo hebben daarom gezamenlijk deze korte digitale module ontwikkeld die de kennis van docenten vergroot en helpt het gesprek hierover op school aan te gaan. 

Wat komt aan de orde?

• Wat doe je als leerlingen een extreme mening ventileren, zich polariserend opstellen of discriminerende uitspraken doen? In 3 casussen kun je oefenen met reageren op dit gedrag.
• Je leert om te gaan met spanningen die ontstaan door extremisme, polarisatie of radicalisering
• Je leert meer over wij-zij denken en extreem gedrag in de school In dit scholingsonderdeel ga je aan de hand van verschillende werkvormen en videofragmenten actief aan de slag.

In samenwerking met

Stichting School & Veiligheid

De cursus langetermijngevolgen van kindermishandeling gaat over de impact die het opgroeien onder langdurig stressvolle omstandigheden kan hebben en hoe dit allerlei klachten op volwassen leeftijd kan veroorzaken.

Je leert in de cursus wat de gevolgen kunnen zijn voor onder andere het leren, gedrag, gezondheid (fysiek en mentaal) en ouderschap. En hoe het komt dat ingrijpende jeugdervaringen zo langdurig en op zoveel gebieden schadelijke gevolgen kunnen hebben. Experts vertellen daarover en je hoort voorbeelden uit de praktijk. Je reflecteert op hoe je in jouw werk van betekenis kan zijn voor mensen met ingrijpend jeugdervaringen en hoe jij bescherming kan bieden tegen deze negatieve gevolgen.

Leerdoelen

Na deze cursus:

• Begrijp je hoe deze gevolgen kunnen ontstaan en hoe het kan dat deze langdurig kunnen zijn.
• Weet je op welke gebieden de gevolgen van ingrijpende jeugdervaringen in de volwassenheid kunnen optreden.
• Ben je je ervan bewust welke mogelijke link er tussen iemands klachten en ingrijpende jeugdervaringen zijn.

Deze cursus gaat over de impact van ingrijpende jeugdervaringen op het opgroeien en de ontwikkeling van kinderen. Je leert wat de gevolgen hiervan kunnen zijn op hun dagelijks leven (bijvoorbeeld thuis, op school en in contact met anderen). Ook leer je hoe je signalen kunt herkennen en hoe je kinderen en ouders op een passende manier kunt ondersteunen. De cursus legt ook uit hoe het opvoederschap anders kan zijn in deze situaties.

De cursus gaat specifiek in op de onderwerpen armoede, complexe scheiding, opgroeien bij ouders met psychische problemen, een verslaving of een licht verstandelijke beperking, en kindermishandeling. Aan de hand van casussen oefen je met signaleren, zorgen bespreekbaar maken en steun bieden. 

Daarnaast geeft de cursus een overzicht van sectorspecifieke richtlijnen, handreikingen, protocollen en andere informatiebronnen met betrekking tot ingrijpende jeugdervaringen. De cursus biedt een optie om met behulp van AI snel te vinden wat deze bronnen zeggen over het handelen in specifieke situaties.

Leerdoelen

Na deze cursus:

• Begrijp je wat ingrijpende jeugdervaringen in het algemeen zijn en heb je meer kennis over de specifieke ingrijpende jeugdervaringen: armoede, kindermishandeling, complexe scheiding en opgroeien bij een ouder met psychische problemen, een verslaving of een verstandelijke beperking.
• Begrijp je wat de gevolgen zijn voor ouders en kinderen van deze ingrijpende jeugdervaringen.
• Heb je meer kennis en vaardigheden om signalen en patronen beter te herkennen, ook wanneer problemen niet direct zichtbaar zijn.
• Ben je je bewust van wat je zelf kan doen om deze ouders en kinderen te steunen.
• Weet je welke relevante richtlijnen, handreikingen, protocollen en informatiebronnen er zijn voor jouw sector.

Gedwongen worden te trouwen met iemand die je niet zelf hebt gekozen, mishandeld worden omdat je de eer van de familie hebt aangetast, achtergelaten worden in het herkomstland (van je ouders) omdat je verwestert of genitaal verminkt worden omdat de traditie dit voorschrijft. Ook in Nederland komt dit voor. Het zijn voorbeelden van schadelijke praktijken die in Nederland verboden zijn.

Als professional heb je een belangrijke rol in het voorkomen of stoppen van deze vormen van geweld. Deze cursus biedt je praktische tips hoe je het kan signaleren, er over kan communiceren en wat je kan doen wanneer je vermoedt dat een kind, jongere of volwassene met wie jij werkt hiervan slachtoffer is of dreigt te worden. 

Leerdoelen

• Je weet wat schadelijke praktijken zijn en wat de verschillende vormen (huwelijksdwang en achterlating, eergerelateerd geweld,  vrouwelijke genitale verminking) inhouden.
• Je hebt inzicht in de achtergronden die een rol spelen zoals eer, gender en groepsdruk.
• Je bent je bewust van je eigen houding en belemmeringen rondom dit thema.
• Je kent de stappen van de meldcode Eergerelateerd geweld en waarin deze verschilt van de meldcode Huiselijk geweld en kindermishandeling.
• Je weet wat signalen zijn van schadelijke praktijken.
• Je weet bij vermoedens waar je advies kan vragen, welke organisaties je kan benaderen en wat hun rollen en mogelijkheden zijn.
• Je weet hoe te handelen.
• Je weet wat belangrijke aandachtspunten zijn bij interculturele gespreksvoering.

Accreditatie

• BPSW (Beroepsvereniging van professionals in sociaal werk): 1,5 punten
• KCKZ (Kenniscentrum Kraamzorg): 1,5 punten
• KNOV (Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen): 1,5 punten
• KRKV (Kwaliteitsregister Klinisch Verloskundigen): 1,5 punten
• Kwaliteitsregister V&V (Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland): 2 punten
• Registerplein: 1,5 punten
• SKJ (Stichting Kwaliteitsregister Jeugd): 1,5 punten | ID: SKJ302974

Docenten in het mbo, hbo of wo maken zich soms zorgen over de veiligheid of het welzijn van hun studenten. De wet Meldcode geeft hen dan handvatten. Deze e-learning leert docenten hoe ze volgens deze wet kunnen handelen.

Wat komt aan de orde?

• Inhoud wet Meldcode/ Basismodel meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling
• Ontstaan en gevolgen van huiselijk geweld
• Vormen van huiselijk geweld
• Signalen
• Handelingsmogelijkheden van een docent

In opdracht van

De ministeries van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW)

Dit scholingsonderdeel is ontwikkeld voor docenten in het beroepsonderwijs, en maakt onderdeel uit van het leerprogramma ‘Leren signaleren’.

Vocational education teachers sometimes worry about the safety or well-being of their students. The Reporting Code Act provides them with tools. In this e-learning teachers will learn how to respond according to this act.

This course contains

Content of the Domestic Violence and Child Abuse Reporting Code Act (in Dutch: Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling)

• What are the 5 steps of the Reporting Code Act?
• Origins and consequences of domestic violence
• What types of domestic violence exist?
• How to recognize signs of domestic violence?
• What to do as a teacher?

Note: This e-learning includes some additional (background) documents. These documents are only available in Dutch

Commissioned by

The Dutch Ministries of Health, Welfare and Sport (VWS) and Education, Culture and Science (OCW)

Developed for

This part of the course has been developed for teachers in vocational education